TMO ESKİ TMO DEĞİL
Ülkenin bel kemiği olan bir sektörün emekçileri kan ağlıyor. Eskiden bir veriyor, kırk alıyor dediğimiz çiftçinin yüzü gülmüyor gayrı. Yıllardır topraktan hayat bulan, ekmek kazanan rençper TMO’ nun esiri olmuş son yıllarda.
Geçmiş zaman da bugün verdiği mahsulün parasını yarın alan ziraatçı, gayri bugün tarladan topladığı ürünün parasını 75 günden önce alması çok mümkün olmuyor.
Çünkü Toprak Mahsulleri Ofisi eski TMO değil.
Tarladan biçilen mahsulü verebilmek için ürünün cinsi ve kalitesine göre değişen bir aya kadar uzayan, getir alıyım dediği randevu sistemi kurmuş. Randevu tarihi geldiğin de ürünün bedelinin 45 iş gününden önce ödemiyor. 45 iş günü demek iki ay demektir. Randevu tarihi gelene kadar mahsulün nakliyesi, indir bindir, muhafazası çiftçiye büyük zahmet ve maliyettir.
Ülke de ki ekonomik piyasanın can damarı olan tarım, iğneden ipliğe bütün sektörleri direk ya da dolaylı olarak etkilemektedir. Parası cebinde olmayan köylümüz ihtiyacı olan ürün ya da hizmeti bu enflasyonist sistemde vadeli ödemeyle (veresiye), alacağına güvenerek temin ettiği için nakit değerinden daha fazlaya almak zorunda kalıyor.
Kısaca bahsettiğim bu sıkıntı aslında ülkede ki en büyük enflasyon sebeplerinden biri.
Daha size; Buğday alırım arpaya iki ay sonra randevu veririm yahut buğdayın ekmeklik ise alırım makarnalıksa kusura bakma ne zaman alacağım belli olmaz diyebileceğinden bahsetmiyorum.
Konuyu daha fazla uzatmayacağım.
Son olarak bir cümle paylaşmak istiyorum sizinle.
Ekonomi düzelir, kapital kendini asla yok etmez ama sosyal (ahlak) çürümeyi düzeltemezsiniz!..”
Haftaya görüşmek dileğiyle kalın sağlıcakla.
Köşe Yazarı Mehmet SIĞIRCI